Juridische status van de elektrische step in Frankrijk vs Nederland

Stel je voor: je staat in Parijs op het terras van je Airbnb. Je wilt even snel een croissantje halen bij de bakker om de hoek.

Je pakt je elektrische step, vouwt 'm uit, en rijdt weg. Tien minuten later ben je terug. Heerlijk, die vrijheid. Nu zit je ’s avonds in Amsterdam bij je maat op het balkon.

Je vertelt over je avontuur. Hij fronst. “Een e-step? In Amsterdam?

Ja, dan mag je ‘m meteen inleveren bij de politie.” En daar zit je dan. Twee landen, twee werelden. Hoe zit dat nou precies? Laten we de juridische status van de elektrische step in Frankrijk versus Nederland eens flink ontleden. Want het verschil is hemelsbreed.

Het Frankrijk-verhaal: Legaal, maar wel met regels

In Frankrijk is de e-step sinds 2019 een volwaardig en legaal vervoermiddel. De overheid heeft de step ingedeeld in de categorie ‘klein elektrisch voertuig’ (EDP). Dit betekent dat je officieel mag rijden, zolang je je aan een aantal simpele, maar strenge regels houdt.

Het is een systeem dat werkt, zolang iedereen zich er maar aan houdt.

Het is geen chaos, maar een gereguleerde orde. De belangrijkste voorwaarden zijn helder.

Je step mag maximaal 25 km/h gaan en moet een bel hebben. Verplicht! Daarnaast is het dragen van een helm voor personen onder de 12 jaar verplicht. Voor iedereen ouder is het ‘sterk aanbevolen’, maar niet verplicht.

De step moet verder verzekerd zijn. Veel verzekeraars bieden dit aan als een optie bij je auto- of brommerverzekering, of als een apart polisje voor zo’n €30 tot €50 per jaar.

Je mag rijden op het voetpad, mits dat breder is dan 1,20 meter. Is het smaller? Dan stap je af en loop je. Of je gebruikt de rijbaan, als de maximumsnelheid daar 50 km/h is. Simpel. Een leuk detail: in Frankrijk mag je met een e-step ook op sommige fietspaden en in voetgangerszones (mits die specifiek zijn ingericht).

Het is een systeem dat draait om gedeelde ruimte en gezond verstand. De politie controleert hier en daar, vooral op drukke plekken in steden als Parijs of Lyon.

Boetes voor het niet hebben van een verzekering of het ontbreken van een bel zijn reëel, maar het basisprincipe blijft: je mag er legaal mee rijden.

Het voelt voor Nederlanders die er een kopen op vakantie vaak als een verademing.

Het Nederland-verhaal: Verboden, tenzij…

En nu draaien we de knop om naar Nederland. Hier is de situatie fundamenteel anders.

In Nederland is een elektrische step die voldoet aan de EU-wetgeving in de basis verboden op de openbare weg, heel anders dan de regels voor elektrische steps in Scandinavië. Punt uit. Het mag niet. De Nederlandse wetgeving ziet zo’n step als een bijzondere bromfiets, maar dan zonder de juiste papieren. En dus is het illegaal. Het voelt streng, en dat is het ook.

Waarom eigenlijk? De reden die de overheid geeft, is veiligheid.

Een e-step heeft kleine wielen, een hoog zwaartepunt en geen verplichte verlichting of spiegels.

Daardoor zou het risico op ongelukken op een Nederlands fietspad (vol snelle e-bikes en bakfietsen) te groot zijn. Daar komt bij dat de step in de Nederlandse wetgeving niet in een hokje past, zeker wanneer je kijkt naar de importregels voor elektrische fietsen. Het is geen fiets, geen brommer, geen snorfiets.

Het is een vreemde eend in de bijt. En als het niet in een hokje past, is het verboden. Heel Nederlands, eigenlijk.

Er is een kleine uitzondering. Op besloten terrein, zoals een camping, een bedrijfsterrein of je eigen oprit, mag je gewoon rijden. Net als bij de parkeerregels voor elektrische bakfietsen ben je op eigen terrein de baas.

Ook zijn er speciale steps die onder de ‘bijzondere bromfiets’ vallen. Deze moeten dan wel geheel voldoen aan de eisen voor bromfietsen: een kenteken, een helm, een WA-verzekering en een brommercertificaat.

De praktijk: Wat gebeurt er als je rijdt?

Maar dit soort steps is zeldzaam en vaak niet wat de gemiddelde consument koopt. De populaire Xiaomi Mijia of Ninebot steps vallen hier dus gewoon onder het verbod.

Wat betekent dit in de praktijk voor jou, als trotse eigenaar van een gloednieuwe e-step?

In Nederland loop je een reëel risico. Handhavers en politie grijpen in. De boete voor het rijden met een illegale step op de openbare weg is op dit moment €95,-. Daarbovenop kunnen ze je step in beslag nemen.

Dat is een flinke domper. Je betaalt dan niet alleen de boete, maar bent ook je investering van €300 tot €800 kwijt.

En dat terwijl je misschien niet eens wist dat het niet mocht.

Veel Nederlanders kopen zo’n step online of bij een bouwmarkt. Ze zien er leuk uit, zijn goedkoop en lijken ideaal voor de laatste kilometer van het station naar huis. Maar zodra je de openbare weg opdraait, ben je de sjaak.

De juridische status: Frankrijk vs Nederland in een notendop

Handhaving is landelijk niet altijd even streng, maar in grote steden zoals Amsterdam, Rotterdam en Utrecht zijn ze er scherp op. Zeker op plekken waar veel voetgangers en fietsers zijn.

De stap van ‘leuk speeltje’ naar ‘illegaal voertuig’ is in Nederland veel kleiner dan je denkt. Als we het echt simpel maken, komt dit erop neer: In Frankrijk is het de bedoeling dat je rijdt, mits je je aan de regels houdt. In Nederland is het de bedoeling dat je niet rijdt, tenzij je aan alle regels voor een bromfiets voldoet (wat bijna onmogelijk is voor een standaard e-step).

Het is een wereld van verschil. Frankrijk omarmt de step als oplossing voor stadsvervoer.

Nederland ziet het als een probleem voor de bestaande infrastructuur. De focus in Frankrijk ligt op controle en educatie.

In Nederland ligt de focus op handhaving en verbod. Dit zie je ook terug in de manier waarop de politie met gebruikers omgaat.

In Frankrijk word je waarschijnlijk gewezen op de regels als je geen helm draagt. In Nederland word je aangesproken op het feit dat je überhaupt op die step zit. Dat is een mentale shift die groot is.

De vergelijking op concrete criteria

Om het nog scherper te maken, leggen we de situatie langs een meetlat. We kijken naar de praktische kant van de zaak. Wat betekent dit voor jouw portemonnee, je gebruiksgemak en je gemoedsrust?

• Prijs van de step: De prijzen zijn in beide landen vergelijkbaar. Een degelijke e-step van merken als Xiaomi, Segway (Ninebot) of Dualtron kost tussen de €400 en €900. In Frankrijk koop je hem en rijd je. In Nederland koop je hem en riskeer je een boete en inbeslagname. De aanschafprijs is dus hetzelfde, maar het risico is in Nederland oneindig veel hoger.
• Capaciteit en prestaties: De steps die je in beide landen koopt, voldoen aan dezelfde Europese technische normen. Ze halen 25 km/h, hebben een actieradius van 20-40 km en wegen zo’n 12-15 kg. Technisch gezien is er geen verschil. Het probleem is niet de techniek, maar hoe de wet die techniek interpreteert.
• Gebruiksgemak op straat: In Frankrijk is het gebruiksgemak extreem hoog. Je vouwt ‘m uit, je stapt op, en je bent er. Je mag op het voetpad (mits breed genoeg) en op de rijbaan. In Nederland is het gebruiksgemak op straat nul. Je mag niet rijden. Punt. Je kunt hem alleen gebruiken op privéterrein. Daarmee verliest hij zijn belangrijkste functie: mobiliteit.
• Kosten op termijn: In Frankrijk betaal je jaarlijks een verzekering van pakweg €40. Daar tegenover staat dat je een boete van €95,- en een inbeslagname in Nederland kunt voorkomen. Reken jezelf rijk: één boete is al duurder dan 2 jaar verzekering. En als je step in beslag wordt genomen, ben je zo €500 of meer kwijt. De kosten op termijn zijn in Frankrijk laag en voorspelbaar. In Nederland zijn ze potentieel zeer hoog en onvoorspelbaar.
• Risico op boetes: In Frankrijk: laag, als je je aan de regels houdt. In Nederland: zeer hoog. De pakkans is reëel, vooral in steden. Het is een kwestie van tijd voordat je betrapt wordt als je hem dagelijks gebruikt voor je woon-werkverkeer.
• Verschil in infrastructuur: Frankrijk heeft bredere trottoirs en vaak een aparte rijbaan voor langzaam verkeer. Nederland heeft smalle fietspaden vol e-bikes die 25 km/h rijden. Een step vo